Мнение автора статьи может не совпадать с мнением администрации сайта.

 

Людзі веруючыя на пытанне аб Евангеллях (жыццяпісах Ісуса Хрыста) не задумваючыся адкажуць – Евангелля ад Лукі, Матфея, Марка і Iаана. А дасведчаныя ў рэлігіязнаўстве дададуць пра існаванне некалькіх дзесяткаў некананічных Евангелляў, напрыклад ад Марыі Магдалены або ад Юды. І ў іх вы знойдзеце шмат незвычайных фактаў, што адмаўляюцца хрысцiянскiм духавенствам. Так адбываецца і з аб’ектам, які будзе сёння падвергнуты прэпараванню, ідэалогіяй беларускай дзяржавы. Для палітолагаў дэмакратычных краін гэта нонсэнс. Як можа існаваць «афіцыйная ідэалогія дзяржавы»? Для школьнікаў і студэнтаў, дзе гэты высмактаны з пальца прадмет забірае каштоўныя гадзіны ў сапраўды важных навук, ён выклікае здзіўленне. А ў прасвятлёных ад баек беларускага тэлебачання айчынная ідэалогія выціскае ўсмешкi праз слёзы.

Каб не выклікаць незнарок у чытачоў прыступ алергіі, усяго толькі нагадаю. Афіцыйна (паводле сайту Камуністычнай партыі Беларусі) галоўнымі слупамі айчыннай ідэалогіі з’яўляюцца народаўладдзе, палітычны плюралізм і падзел уладаў. Але гэта так, «для прэсы». За гэтымі прыгожымі і палітычна нейтральнымі словамі стаяць зусім іншыя механізмы адурманьвання беларускіх грамадзян з мэтай ператварэння апошніх у паслухмяны статак. І так, разбярэмся з ценявым бокам ідэалогіі беларускай дзяржавы? Што ж на самай справе хочуць укласці нам у галовы салодкімі прамовамі на тэлебачанні, шматтысячнымі накладамі дзяржаўных газет, падручнікамі і банэрамі на вуліцах? Які ён, 25-й кадр беларускай ідэалогіі?

 

Вяха першая. АБЫ НЕ БЫЛО ВАЙНЫ

Чырвонай ніткай гэты лозунг праходзіць не толькі праз сучасную афіцыйную беларускую ідэалогію, але і, здаецца, праз усю беларускую ментальнасць. У гэтым выпадку ідэолагі трапілi у самы раз. Падгадалі галоўную фобію беларусаў і звялі ўсю аргументацыю правалаў цяперашняга кіраўніцтва да аднаго тэза – «Абы не было вайны».

Ўзровень жыцця трэці знізу ў Еўропе – перажывем, «абы не было вайны».

Карупцыя, кумаўство, бюракратыя на кожным куце – ды што ўжо там, «абы не было вайны».

Ніякага вальнадумства, суцэльная хлусня і прапаганда – ну і нічога, «абы не было вайны».

Я, безумоўна, разумею, што дзве сусветныя вайны ў ХХ стагоддзі нанеслі глыбокую псіхалагічную траўму беларускаму народу. Але ці не пара ўжо зачыніць гэтую старонку і рухацца далей? 75 гадоў прайшло, ну колькі можна?

Думаеце, ўшанаванні ветэранам, маштабныя святкаваннi «дзён перамогі», «дзён вызвалення Мінска, Пінска, Дрыбіна, дома №24 па вуліцы Клары Цэткін i г.д.», багатыя асігнаванні на салюты, гэта паказчык культуры памяці ў нашай дзяржаве? Гэта толькі з павагі да ветэранаў і ў мэтах выхавання высокіх маральных якасцяў моладзі? Як бы не так! Усё шмат больш прагматычна. Культ «Вялікай Айчыннай вайны» ў Беларусі падменены і цалкам выкарыстоўваецца для адурманьвання народу. Недапушчэнне любых акцый, звязаных з сілай, выхаванне паслухмянага грамадства задаволенага тым, што даюць, адцягванне ад праблем сучаснасці «гераічным мінулым» – вось у што на самой справе выліваецца павага беларускімі ўладамі «подзвігу народу». І наступным часам, калі суправадзіце стрэл салюту бурнымі авацыямі, смела лічыце, што паапладзiравалі выступу прэзiдэнта на ўмоўным Усебеларускім народным сходзе.

Вяха другая. «ПАМЯРКОЎНАСЦЬ» як добрая рыса

У Генрыка Сянкевіча (хто не ведае, Нобелеўскага лаўрэата па літаратуры пачатку ХХ ст., паляка з беларускімі каранямі) у кнізе «Агнём і мячом» ёсць паказальная сцэна. Падчас казацкага паўстання Багдана Хмяльніцкага ў 1648 г. на тэрыторыю беларускага Палесся з боку Украіны заходзіць атрад польскіх карнікаў князя Вішнявецкага. Людзі князя, уступіўшы на беларускую зямлю, адразу заўважаюць рэзкае змяненне настрояў насельніцтва: палешукi сонныя і абыякавыя да ўсяго. Аднолькава без цiкавасцi сустракаюць як казакаў, так і палякаў. Здаецца, ім абсалютна ўсё роўна, хто будзе панаваць над іх зямлёй. Дзіўная па сваёй дакладнасці карціна беларусаў.

Беларусы – гэта прыстасаванцы. Гістарычны факт. У пераважнай большасці войнаў на нашай тэрыторыі нашы продкі дэманстравалі «млявасці, кволасць i абыякавасць ды жыцця» пры прыходзе любых новых паноў. Кароль польскі, кароль шведскі, цар рускі, Напалеон, кайзер – усе яны сустракаліся на здзіўленне меланхалічна. Выключэннем сталі хіба што фашысты. Гэтая беларуская рыса (на мой погляд, якая не робіць нам асаблівага гонару) дзеючай уладай была ўзведзена ў статус нацыянальнага гонару. Маўляў, мы асцярожныя і ўдумлівыя, з рэзкімі дзеяньнямі ня спяшаемся і тым самым пазбягаем шматлікіх праблем. Па факту троху iнакш: мы настолькі баязлiвыя, што даём сябе таптаць і чужым, і сваім, але пры гэтым настолькі артыстычныя, што прадстаўляем iншым, нiбы гэта паходзiць з нашай безумоўнай згоды і блаславення.

 

Вяха трэцяя. «Я НАРОДЖАНЫ Ў САВЕЦКIМ САЮЗЕ. ЗРОБЛЕНЫ Я Ў СССР»

Ну што ж рабіць, калі няма чым ганарыцца ў сучаснасці. Прыходзіцца зноў апеляваць да мінулага. Калі ў цяперашнім дзеючая ўлада не будуе заводы, а толькі даводзіць іх да галечы. Калі ў цяперашнім адукацыя калечыць душы людзей, а медыцына калечыць іх целы. Калі ў цяперашнім няма ні беларускіх касманаўтаў, ні палітыкаў з сусветным імём, ні геапалітычнай вагі (толькі слабы піск даносіцца перыядычна ў адрас якіх-небудзь вiнаватых увядзеннем санкцый заходніх палітыкаў). Вось і застаецца успамінаць, як некалі мы прымушалi дрыжаць «буржуяў» сваім ядзерным арсеналам, рабілі пяцігодкі ў чатыры гады, а хакейная «чырвоная машына» катком праходзілася па суперніках.

Ідэалогія недасканалых. Мінулае трэба памятаць. Атрымліваць ад яго ўрокі. Ганарыцца ім (калі ёсць чым, вядома). Але НЕ ЖЫЦЬ гэтым самым мінулым. Настальгія – небяспечная штука. І небяспечная зброя ва ўмелых руках. На жаль, зараз гэтая зброя накiравана супраць нас. Як казаў нямецкі пісьменнік Жан Поль,

«Памяць – гэта адзіны рай, з якога нас не могуць выгнаць».

Калі не ўдаецца пабудаваць рай на зямлі, якога так прагнуць гэтыя дзіўныя беларускія грамадзяне, хай перажываюць яго ў думках. Вось так і апанавалі нашу свядомасць савецкія фільмы, савецкія лозунгі, савецкія ідэі (тыпу пяцігодак), квазі-савецкія арганізацыі (БРСМ, КПБ і інш.).

 

Вяха чацвёртая. НАЦЫЯНАЛIЗМ – ЗЛО

І справа не толькі ў тым, што адным з ключавых апанентаў А.Г. Лукашэнка ў першай палове 1990-х гг. быў нацыяналіст Зянон Пазьняк. Дзеючы прэзідэнт нездарма гісторык. І ён вельмі старанна прааналізаваў падставы большасці рэвалюцый у мінулым.

Па-першае, пачынаючы з сярэдзіны ХIХ стагоддзя рэвалюцыі ў значнай ступені рабіліся на падмурку нацыянальных ідэй. Адсюль выснова: нацыяналізм = пагроза.

Па-другое, празмернае ўзняцце пачуцця нацыянальнага гонару перакрэсліць іншыя слупы гэтак акуратна выпеставанай ідэалогіі беларускай дзяржавы. Як гэта, суграмадзяне пачнуць ганарыцца Рэччу Паспалітай, а не СССР? Яшчэ чаго добрага ўспомняць шляхецкую рэспубліку і традыцыі моцнага сейма (ўмоўнага парламента) у ёй!

Па-трэцяе, далёка хадзіць не трэба – рэвалюцыі, што размалолi сацыялістычны лагер, былі нацыяналістычнымі па акрасе. «Саюдзіс» у Літве, палітыка Зьвіяда Гамсахурдзіi ў Грузіі, нават «аксамітная рэвалюцыя» ў Чэхаславакii будаваліся на ідэях нацыянальнага адраджэння. Такім чынам, можна правесці ўстойлівую паралель паміж ростам нацыянальнай самасвядомасці і дэмантажом ранейшых палітычных сістэм. Адсюль і праслед нацыянальных атрыбутаў дзеючай беларускай уладай. Беларуская мова аддана забыццю, яе выкарыстанне трывала асацыюецца з «пятай калонай», бел-чырвона-белы сцяг у «праваахоўнікаў» выклікае рэакцыю паболей свастыкі, любыя нацыяналістычныя выказванні ў выпадку патрэбы тлумачацца як распальванне міжнацыянальнай варожасці. Усё гэта пастаўлена пад стрэльбу адзінай мэты – захаваць дзеючы строй.

 

Вяха пятая. «ДЗЕСЬЦІ ГОРШ ЗА НАС»

Славутыя словы «загніваючы Захад» у беларускай рэчаіснасці ўжо даўно сталі прымаўкай. Бяссільна сціснуўшы кулакі, ідэалагічная машына Беларусі ўсяляк спрабуе ачарніць тое, што адбываецца ў краінах Еўразвяза і ЗША і ўхваліць ўласныя малахольныя дасягненні. І наркотыкі, бачыце, апанавалі вуліцы заходніх гарадоў, і злачыннасць там зашкальвае, і садаміты разгульваюць натоўпамі і ўсяляк спрыяюць дэпапуляцыі немцаў, французаў ды шведаў. Толькі вось забывае айчыннае кіраўніцтва, што наша насельніцтва вымірае і раз’язджаецца з небывалай хуткасцю, кідаючы наш рай зямны і аддаючыся з галавой у гнілы лагер капіталізму.

Так ужо павялося, што мы непапраўныя аптымісты. Як бы беларусаў не прыціснула, яны не сумуюць і заўсёды апраўдваюцца, што камусьці ў гэты час горш. Безумоўна, ёсць Зімбабвэ з гіперінфляцыяй, Венесуэла, якая памірае ад голаду, Гандурас, што захлынаецца ад злачыннасці. А ў Еўропе цэлых дзве дзяржавы, Малдова і Косава, маюць узровень жыцця горш чым у нас. Таму, мы з дня ў дзень паўтараем сабе пад нос мантру: «камусьці жывецца горш». І гэта забівае ўсё наша імкненне да лепшага, хавае надзеі, мары, сілы і здольнасці пад штодзённай руцінай.

Запомніце, паважаныя суайчыннікі. Як карабель ідзе ўслед за сваёй пуцяводнай зоркай, так і чалавек ідзе за сваімі арыенцірамі. Калі ён спраўджвае свой жыццёвы шлях з тымі, каму прыкметна горш, то рана ці позна ён скоціцца да гэтага ўзроўня. Гэтага ад нас і жадае ўлада, каб мы былі ўбогімі статкавымi жывёламi без амбіцый і індывідуальнасці.

 

Вяха шостая. «ЦАР ДОБРЫ – БАЯРЫ ДРЭННЫЯ»

Менавіта гэты выраз прыходзіць у першую чаргу на розум, калі паказальнай лупцоўцы падзвяргаецца чарговы старшыня якога-небудзь калгасу, якi трапiўся пад гарачую руку. Ляцяць галовы кіраўнікоў райвыканкамаў, аблвыканкамаў, губернатараў. Прысаджваюцца на тэрміны дырэктары заводаў, каб потым нечакана ўсплыць ужо ў якасці міністраў. Кожны дзень выпуск навін раздзірае строгі голас «гаспадара», які ну не можа не выклікаць даверу сваiм бацькоўскiм клопатам аб слабых і бязлітаснасцю да тых, хто правiнiўся.

Але … Па традыцыі ўключаем крытычнае мысленне і будуем лагічны ланцужок. Можна паддацца хвалі прэзідэнцкага энтузіязму і накінуцца на абранага на закол ягня ў асобе якога-небудзь мэра. Толькі вось хто гэтага мэра прызначыў? Хто прывёў ліхадзея да ўлады? Калі б мы самі абіралі мэраў і губернатараў, прызначалі дырэктараў ды старшыняў, попыт быў бы з нас. АДНАК! У краіне з 1990-х гг. дзейнічае прэзідэнцкая вертыкаль. Уся выканаўчая ўлада, пачынаючы ад дырэктараў рэспубліканскіх унітарных прадпрыемстваў (не здзіўлюся, калі і старшыня кожнага калгаса таксама ўзгадняецца на вышэйшым узроўні) і сканчваючы губернатарамі прызначаецца самім прэзідэнтам. Такім чынам, адказнасць за кадравую палітыку хай ён сардэчны і нясе. Промах мэра – гэта промах прэзідэнта. Недагледжаныя карова на ферме – гэта віна прэзідэнта, збанкрутавала прадпрыемства – спагнаць даўгі з прэзідэнта.

Замест гэтага народнае незадаволенасць вельмі акуратна перапраўляецца ў рэчышча абструкцыі нізавых выканаўцаў. Уся крытычная маса абвальваецца на галовы людзей, якія мала вінаватыя ў нізкім узроўні жыцця насельніцтва. Іх не вучылі кіраваць, ім не дадзена гэтага па розуму і па здольнасцях.

Дарэчы, вы задумваліся, чаму дзяржава так уважліва ставіцца да зваротаў грамадзян? Цэлы закон №300-З ад 2011 г. прысвечаны заахвочванням паклёпаў у кнігах заўваг і прапаноў. Гэта той самы пакінуты вам канал для вылівання негатыву. Пусціць вашу незадаволенасць і расчараванне жыццём у адрас прадаўшчыцы, бібліятэкара, офіснага клерка. Прымусіць іх пакутаваць не толькі за сваё няўдалае жыццё, але і за ваша. Калі каму і пісаць скаргі, то адрас можа быць толькі адзін – г.Мінск, вул. Карла Маркса 38, Адміністрацыя Прэзідэнта РБ. За тое, што нагрубіла прадаўшчыца, за няякасны тавар, за лямпачку ў пад’ездзе, што перагарэла i не была заменена, – усё толькі туды.

 

Вяха сёмая. «ЦIСНУЦЬ, АЛЕ НЕ ЛАМАЦЬ»

Большасць з апісанага вышэй можна з поспехам выкарыстоўваць для тлумачэння пакорнасцi беларускага народа перад тварам нашага, напрамкi скажам, убогага існавання. Мы церпім ўмовы жыцця, дастатковыя толькі для звядзення канцоў канцамі. Церпім, калі ў нас адымаюць нашу культуру і гісторыю і прымушаюць пры гэтым ганарыцца чужымі каштоўнасцямі і поспехамі. Церпім, калі як з рога багацця валяцца новыя падаткі, паборы, пошліны, павіннасці і ўсё часцей узнікаюць асацыяцыі з прыгонным ладам. Церпім, у першую чаргу, дзеля шчасця будучага пакалення, хоць выракаць нашых дзяцей на жыццё ў такой краіне само па сабе злачынства. Чаму церпiм? Калі пакінуць за дужкамі нашу ментальную схільнасць да гэтага і поспехі дзяржаўнай прапаганды?

Распавяду вам ангельскую гісторыю невядомага аўтара, як нельга лепш прыдатную пад беларускія рэаліі:

Адным часам прыходзіць англійскi джэнтльмен да пажылой пары ў госці. У старых сабака, якая сядзіць каля іх ног і жаласна скуголiць. На наступны дзень джэнтльмен зноў прыйшоў у госці да пажылой пары. І зноў сядзіць сабака на тым самым месцы і скуголіць. На трэці дзень усё паўтараецца. Джэнтльмен не вытрымлівае і задае старому пытанне, што ж адбываецца з іх сабакам? На што стары кажа квінтэсенцыю таго, што адбываецца ў беларускім грамадстве:

«Пад сабакам маленькі цвік. Цвік ёй перашкаджае роўна настолькі, каб скуголіць. Але НЕ настолькі, каб злезці з яго».

Вось і мы скуголiм 25 гадоў. Значыцца ўсё не настолькі дрэнна? І сапраўды, звярнiце ўвагу на такую ​​дэталь: вальнадумства ў нашай краіне караецца, але не знішчаецца. Залішне «галасістыя» дзеячы трапляюць на «суткі», звальняюцца з працы і рэпрэсуюцца іншымі спосабамі, якія не маюць сваім следствам смяротнага зыходу. У пераважнай большасці выпадкаў у нас няма пагрозы фізічнага знішчэння дысідэнтаў і ўнутранай апазіцыі. І гэта найвялікшае вынаходнiцтва дзеючай улады, думка, годная опусаў Нiколы Макіявелі: «ціснуць, але не ламаць». Менавіта пагрозы фізічнага знішчэння і не хапае ў рэцэпце грамадскага бурлення, каб давесці яго да патрэбнай кандыцыі. Думаю, кожны прадстаўнік трэцяга сектара краіны, сутыкаючыся з ціскам з боку ўлады, хаця б падсвядома, але ўсё ж шукаў шляхі адступлення або магчымасці зжыцца з новай сiтуацыяй. Адсядзець свае «суткі» і вярнуцца да ранейшага жыцця, знайсці новую працу замест той, з якой звольнілі па палітычных матывах, з’ехаць у Польшчу да больш тлустага і камфортнага жыцця і стаць маўклівым сведкам патопу на сваёй былой радзіме.

Вось і жывем мы як у фільме «Паміж небам і зямлёй». Быццам як адной нагой і рэвалюцыянеры, а быццам бы яшчэ можна пацярпець і дзейсную уладу. Быццам і ненавідзім кожную часцінку існуючага парадку рэчаў, а быццам i зрасліся з ім і не можам расстацца. Цягнем паўжыццё ў паўсвеце. Лічым дні да выбарчай кампаніі, якая ну ўжо на гэты раз абавязкова адлюструе праўдзівы выбар народу. Песцім надзеі з абавязковай рэмаркай «абы не было…». Верым, што новая прэзідэнцкая канстытуцыя будзе акі скрыжалі Маiсея, пачаткам новага праведнага і шчаслівага жыцця.

Не будзе. І, у першую чаргу, не таму што ўлада дрэнная. А таму што мы яе верныя і надзейныя саўдзельнікі. Калі вы знайшлі ў сваёй свядомасці хаця б маленькі след дзяржаўнага адурманьвання, пра які мы казалі, проста прызнайцеся сабе ў гэтым. Гэты крок ёсць ужо вялікая смеласць і пачатак шляху да змены сябе. Мы хочам змяніць грамадства і дзяржаву, але забываем, што яны складаюцца з мільёнаў часціц, нас з вамі. І калі мы перастанем мроіць аб майдане ў гарадах, а зробім майдан ўнутры сябе, тады і пачнецца час НАШАЙ Беларусі.

 

Sincerely,

Iгар Нiкiцiн

Намеснiк Старшынi

РГМА «Грамадзянскi Форум»

//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 

 

Люди верующие на вопрос о Евангелиях (жизнеописаниях Иисуса Христа) не задумываясь ответят – Евангелия от Луки, Матфея, Марка и Иоанна. А сведущие в религиоведении добавят о существовании нескольких десятков неканонических Евангелий, например от Марии Магдалены или от Иуды. И в них вы найдете много необычных, а то и резко отрицаемых христианским духовенством фактов. Так происходит и с объектом, который будет сегодня подвергнут препарированию, идеологией белорусского государства. Для политологов демократических стран это нонсенс, как может существовать «официальная идеология государства»? Для школьников и студентов, где этот высосанный из пальца предмет забирает драгоценные часы у действительно важных наук, он вызывает недоумение. У прозревших от баек белорусского телевидения отечественная идеология выдавливает вымученную улыбку.

Чтобы не вызвать ненароком у читателей приступ аллергии, всего лишь напомню. Официально (согласно сайту Коммунистической партии Беларуси) главными столпами отечественной идеологии являются народовластие, политический плюрализм и разделение властей. Но это так, «для прессы». За этими красивыми и политически нейтральными словесами стоят совсем другие механизмы одурманивания белорусских граждан с целью превращения последних в послушное стадо. И так, разберемся с теневой стороной идеологии белорусского государства? Что же на самом деле хотят вложить нам в головы сладкими речами на телевидении, многотысячными тиражами государственных газет, учебниками и баннерами на улицах? Какой он, 25-й кадр белорусской идеологии?

 

Веха первая. АБЫ НЕ БЫЛО ВАЙНЫ

Красной нитью этот лозунг проходит не только через современную официальную белорусскую идеологию, но и, кажется, через всю белорусскую ментальность. В этом случае идеологи попали в точку. Подгадали самую главную фобию белорусов и свели всю аргументацию провалов нынешнего руководства к одному тезису – «Абы не было войны».

Уровень жизни третий снизу в Европе – переживем, «абы не было войны».

Коррупция, кумовство, бюрократия на каждом углу – да что уж там, «абы не было войны».

 Никакого свободомыслия, сплошная ложь и пропаганда – ну и ничего, «абы не было войны».

Я, безусловно, понимаю, что две мировые войны в ХХ веке нанесли глубокую психологическую травму белорусскому народу. Но не пора ли уже закрыть эту страницу и двигаться дальше? 75 лет прошло, ну сколько можно?

Думаете, почести ветеранам, масштабные празднования «дней победы», «дней освобождения Минска, Пинска, Дрибина, дома №24 по улице Клары Цеткин», обильные ассигнования на салюты и продпайки, это показатель культуры памяти в нашем государстве? Это только из уважения к ветеранам и в целях воспитания высоких моральных качеств молодёжи? Как бы не так! Всё много более прагматично. Культ «Великой Отечественной войны» в Беларуси извращён и всецело используется для одурманивания народа. Недопущение любых акций, связанных с силой, воспитание послушного общества довольного тем, что дают, отвлечение от проблем настоящего «героическим прошлым» – вот во что на самом деле выливается уважение белорусскими властями «подвига народа». И в следующий раз, когда сопроводите выстрел салюта бурными овациями, смело считайте, что поаплодировали выступлению президента на условном Всебелорусском народном собрании.

 

Веха вторая. «ПАМЯРКОЎНАСЦЬ» как благо

У Генрика Сенкевича (кто не знает, Нобелевского лауреата по литературе начала ХХ в., поляка с белорусскими корнями) в книге «Огнём и мечом» есть показательная сцена. Во время казачьего восстания Богдана Хмельницкого в 1648 г. на территорию белорусского Полесья со стороны Украины заходит отряд польских карателей князя Вишневецкого. Люди князя, вступив на белорусскую землю, сразу замечают резкое изменение настроений населения: палешуки сонные и безразличные ко всему. Одинаково безынтересно встречают как казаков, так и поляков. Кажется, им абсолютно все равно, кто будет властвовать над их землёй. Поразительная по своей точности картина белорусов. Четырёхвековой давности, скажете вы. Настоящее «качество» со временем не пропадает – парирую я.

Белорусы – это приспособленцы. Исторический факт. В подавляющем большинстве войн на нашей территории наши предки демонстрировали «млявасць, кволасць i абыякавасць да жыцця» при приходе любых новых господ. Король польский, король шведский, царь русский, Наполеон, кайзер – все они встречались на удивление меланхолично. Исключением стали разве что фашисты. Эта белорусская черта (на мой взгляд, не делающая нам особой чести) действующей властью была возведена в статус особой национальной гордости. Мол, мы осторожны и вдумчивы, с резкими действиями не спешим и тем самым избегаем многих проблем. По факту немного не так: мы настолько трусоваты, что даём себя топтать и чужим, и своим, но при этом настолько артистичны, что представляем это как происходящее с нашего безусловного согласия и благословения.

 

Веха третья. «Я РОЖДЁН В СОВЕТСКОМ СОЮЗЕ. СДЕЛАН Я В СССР»

Ну что ж поделать, если нечем гордиться в настоящем. Приходится снова апеллировать к прошлому. Если в НАСТОЯЩЕМ действующая власть не строит заводы, а только доводит их до ручки и разоряет. Если в НАСТОЯЩЕМ образование калечит души людей, а медицина калечит их тела. Если в НАСТОЯЩЕМ нет ни белорусских космонавтов, ни политиков с мировым именем, ни геополитического веса (только слабый писк доносится периодически в адрес каких-нибудь провинившихся введением санкций западных политиков). Вот и остаётся вспоминать, как некогда мы заставляли дрожать буржуев своим ядерным арсеналом, делали пятилетки в четыре года, а хоккейная «красная машина» катком проходилась по соперникам.

Идеология ущербных. Прошлое нужно помнить. Извлекать из него уроки. Гордиться им (если есть чем, конечно). Но НЕ ЖИТЬ этим самым прошлым. Ностальгия – опасная штука. И опасное оружие в умелых руках. К сожалению, сейчас это оружие обращено против нас. Как говорил немецкий писатель Жан Поль,

«Память – это единственный рай, из которого нас не могут изгнать».

Коли не удается построить рай на земле, которого так жаждут эти странные белорусские граждане, пусть переживают его в мыслях. Вот так и заполонили наше сознание советские фильмы, советские лозунги, советские идеи (типа пятилеток), квази-советские организации (БРСМ, КПБ и пр.).

 

Веха четвертая. НАЦИОНАЛИЗМ – ЗЛО

И дело не только в том, что одним из ключевых оппонентов А.Г. Лукашенко в первой половине 1990-х гг. был националист Зенон Позняк. Действующий президент недаром историк. И он очень тщательно проанализировал основания большинства революций в прошлом.

Во-первых, начиная с середины ХIХ века революции в значительной степени делались на фундаменте национальных идей. Отсюда вывод: национализм = угроза.

Во-вторых, чрезмерное поднятие чувства национальной гордости перечеркнет другие столпы столь аккуратно выпестованной идеологии белорусского государства. Как это, сограждане начнут гордиться Речью Посполитой, а не СССР? Ещё чего доброго вспомнят шляхетскую республику и традиции сильного сейма (условного парламента) в ней!

В-третьих, далеко ходить не надо – революции, размоловшие социалистический лагерь, были националистическими по окрасу. «Саюдис» в Литве, политика Звиада Гамсахурдии в Грузии, даже «бархатная революция» в Чехословакии строились на идеях национального возрождения. Таким образом, можно провести устойчивую параллель между ростом национального самосознания и демонтажем прежних политических систем. Отсюда и преследование национальных атрибутов действующей белорусской властью. Беларуская мова предана забытью, её использование прочно ассоциируется с «пятой колонной», бел-чырвона-белы флаг у «правоохранителей» вызывает реакцию похлеще свастики, любые националистические высказывания в случае надобности трактуются как разжигание межнациональной розни. Всё это поставлено под ружьё единой цели – сохранить действующий строй.

 

Веха пятая. «ГДЕ-ТО ХУЖЕ ЧЕМ У НАС»

Пресловутые слова «загнивающий Запад» в белорусской действительности уже давно стали притчей во языцех. Бессильно сжав кулаки, идеологическая машина Беларуси всячески пытается очернить происходящее в странах Евросоюза и США и превознести собственные малахольные достижения. И наркотики, видите ли, заполонили улицы западных городов, и преступность там зашкаливает, и содомиты разгуливают толпами и всячески способствуют депопуляции немцев, французов да шведов. Только вот забывает отечественное руководство, что наше население вымирает и разъезжается с небывалой скоростью, бросая наш рай земной и отдаваясь с головой в гниющий лагерь капитализма.

Так уж повелось, что мы неисправимые оптимисты. Как бы белорусов не придавило, они не унывают и всегда оправдываются, что кому-то в это время хуже. Безусловно, есть Зимбабве с гиперинфляцией, Венесуэла, умирающая от голода, Гондурас, захлебывающийся от преступности. А в Европе целых два государства, Молдова и Косово, имеют уровень жизни хуже чем у нас. Поэтому, мы изо дня в день твердим себе под нос: «кому-то живется хуже». И это убивает всё наше стремление к лучшему, погребает надежды, мечты, силы и способности под каждодневной рутиной.

Запомните, уважаемые сограждане. Как корабль идёт вслед за своей путеводной звездой, так и человек идет за своими ориентирами. Если он сверяет свой жизненный путь с теми, кому заметно хуже, то рано или поздно он скатится до этого уровня. Этого от нас и желает власть, чтобы мы были сирыми и убогими, стадными животными без амбиций и индивидуальности.

 

Веха шестая. «ЦАРЬ ХОРОШИЙ – БОЯРЕ ПЛОХИЕ»

Право, именно это выражение приходит в первую очередь на ум, когда показательной порке подвергается очередной председатель какого-нибудь подвернувшегося под горячую руку колхоза. Летят головы руководителей райисполкомов, облисполкомов, губернаторов. Присаживаются на сроки директора заводов, чтобы потом неожиданно всплыть уже в качестве министров. Каждый день выпуск новостей разрывает строгий голос «хозяина», который ну не может не вызывать доверия своей отеческой заботой о слабых и безжалостностью к провинившимся.

Но… По традиции включаем критическое мышление и строим логическую цепочку. Можно поддаться волне президентского энтузиазма и наброситься на избранного для заклания ягненка в лице какого-нибудь мэра. Только вот кто этого мэра назначил? Кто привел лиходея к власти? Если бы мы сами выбирали мэров и губернаторов, назначали директоров да председателей, спрос был бы с нас. ОДНАКО! В стране с 1990-х гг. действует президентская вертикаль. Вся исполнительная власть, начиная от директоров республиканских унитарных предприятий (не удивлюсь, если и председатель каждого колхоза тоже согласуется на высшем уровне) и заканчивая губернаторами назначается самим президентом. Следовательно, ответственность за кадровую политику пусть он сердечный и несёт. Промах мэра – это промах президента. Недосмотренная корова на ферме – это вина президента, обанкротившееся предприятие – взыскать долги с президента.

Вместо этого народное недовольство очень аккуратно переправляется в русло обструкции низовых исполнителей. Вся критическая масса обрушивается на головы людей, которые мало виноваты в низком уровне жизни населения. Их не учили управлять, им не дано этого по уму и по способностям.

Кстати, вы задумывались, почему государство так внимательно относится к обращениям граждан? Целый закон №300-З от 2011 г. посвящён поощрениям кляуз в книгах замечаний и предложений. Это тот самый оставленный вам канал для излияния негатива. Пустить ваше недовольство и разочарование жизнью в адрес продавщицы, библиотекаря, офисного клерка. Заставить их страдать не только за свою неудавшуюся жизнь, но и за вашу. Если кому и писать жалобы, то адрес может быть только один – г.Минск, ул. Карла Маркса 38, Администрация Президента РБ. За то, что нагрубила продавщица, за некачественный товар, за перегоревшую и не замененную вовремя лампочку в подъезде – всё только туда.

 

Веха седьмая. «ДАВИТЬ, НО НЕ ЛОМАТЬ»

Большинство из описанного выше можно с успехом использовать для объяснения смиренности белорусского народа перед лицом нашего, откровенно скажем, убогого существования. Мы терпим условия жизни, достаточные лишь для сведения концов с концами. Терпим, когда у нас отнимают нашу культуру и историю и заставляют при этом гордиться чужими ценностями и успехами. Терпим, когда как из рога изобилия валятся новые налоги, поборы, пошлины, повинности и всё чаще возникают ассоциации с крепостным строем. Терпим, в первую очередь, ради блага будущего поколения, хотя обрекать наших детей на жизнь в такой стране само по себе преступно. Почему терпим, если оставить за скобками нашу ментальную предрасположенность и успехи государственной пропаганды?

Расскажу вам английскую историю неизвестного автора, как нельзя лучше подходящую под белорусские реалии:

Как-то раз приходит английский джентльмен к пожилой паре в гости. У стариков собака, сидящая у их ног и жалобно скулящая. На следующий день джентльмен вновь пришёл в гости к пожилой паре. И вновь сидит собака на том самом месте и скулит. На третий день всё повторяется. Джентльмен не выдерживает и задает старику вопрос, что же происходит с их собакой. На что старик роняет квинтэссенцию происходящего в белорусском обществе:

«Под собакой маленький гвоздь. Гвоздь ей мешает ровно настолько, чтобы скулить. Но НЕ настолько, чтобы слезть с него».

Вот и мы скулим 25 лет. Значит всё не настолько плохо? И действительно, обратите внимание на такую деталь: свободомыслие в нашей стране карается, но не уничтожается. Излишне «голосистые» деятели попадают на «сутки», увольняются с работы и репрессируются прочими способами, не имеющими своим следствием летального исхода. В подавляющем большинстве случаев у нас нет угрозы физического уничтожения диссидентов и внутренней оппозиции. И это величайшее изобретение действующей власти, мысль, достойная опусов Н. Макиавелли: «давить, но не ломать». Именно угрозы физического уничтожения и не хватает в рецепте общественного брожения, дабы довести его до нужной кондиции. Думаю, каждый представитель третьего сектора страны, сталкиваясь с давлением со стороны власти, хотя бы подсознательно, но всё же искал пути отступления или возможности сжиться с изменившейся ситуацией. Отсидеть свои «сутки» и вернуться к прежней жизни, найти новую работу вместо той, с которой уволили по политическим мотивам, уехать в Польшу к более жирной и комфортной жизни и стать молчаливым свидетелем потопа на своей бывшей родине.

Вот и живем мы как в фильме «Между небом и землей». Вроде как одной ногой и революционеры, а вроде бы ещё можно потерпеть и действующую власть. Вроде и ненавидим каждую частицу существующего порядка вещей, а вроде и срослись с ним и не можем расстаться. Влачим полужизнь в полумире. Считаем дни до избирательной кампании, которые ну уж на этот раз обязательно отразит истинный выбор народа. Лелеем надежды с обязательной ремаркой «абы не было…». Верим, что новая президентская конституция будет аки скрижали Моисея, началом новой праведной и счастливой жизни.

Не будет. И, в первую очередь, не потому что власть плохая. А потому что мы её верные и надёжные соучастники. Если вы нашли в своём сознании хотя бы маленький след государственного одурманивания, о котором мы говорили, просто признайтесь себе в этом. Данный шаг есть уже большая смелость и начало пути изменения себя. Мы хотим изменить общество и государство, но забываем, что они состоят из миллионов частиц, нас с вами. И когда мы перестанем грезить о майданах в городах, а сделаем майдан внутри себя, тогда и начнется время НАШЕЙ Беларуси.

 

 

Sincerely,

Игорь Никитин

Заместитель Председателя

РОМО «Гражданский Форум»

Pin It on Pinterest